محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )

290

در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )

واژه‌شناسى عزائم اللّه : احكام ضرورى دين . الخصلة : صفت . يعرّ : خرده مىگيرد . يستنجح : در پى موفقيت برمىآيد . مستكينون : خاضعان . ساختار ادبى إنّ من عزائم . . . انّه لا ينفع عبدا : مصدر تاويل‌يافته از « انّه لا ينفع » اسم « انّ » نخست قرار مىگيرد و « من عزائم » خبر آن است . أن يخرج : تاويل به مصدر مىرود و فاعل « لا ينفع » قرار مىگيرد . لاقيا : حال براى ضمير مستتر در « يخرج » است . غيره : مفعول « يعرّ » است و فاعل آن ضمير آن مستتر در آن است كه به « عبدا » بازمىگردد . شرح و تفسير ( إنّ من عزائم اللّه في الذّكر الحكيم الّتي عليها يثيب و يعاقب و لها يرضى و يسخط . . . ) قرآن شامل عبارات قطعى و ظنى است . عبارات قطعى در نصوص صريح و شك‌ناپذير قرآن به چشم مىخورد . اين نوع نصوص ، قابليت تخصيص و تاويل ندارند . براى نمونه : « و پروردگار تو مقرر كرد كه جز او را مپرستيد » « 1 » عبارات ظنى در نصوص متشابه قرآن ديده مىشود كه قابليت

--> ( 1 ) . وَ قَضى رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ وَ بِالْوالِدَيْنِ اسراء / 17 : 23 .